नाममात्रैकाे घाेषणा र अभियान, बजारमा छ्यापछ्याप्ती भेटिन्छन् प्लास्टिक

साविक पोखरा उपमहानगरपालिकाका तत्कालीन कार्यकारी अधिकृत नवराज ढुंगानाले २०७३ साल कात्तिक २४ गते पोखरा सभागृह हलको सरकारी, गैरसरकारी, नागरिक समाजलाई साक्षी राखेर ‘पोखरालाई प्लास्टिक झोला र गिलास मुक्त क्षेत्र घोषणा गरे ।

तर पोखरा हङकङ बजारमा फलफूल तथा तरकारी व्यापार गर्ने नवराज पौडेल सधै प्लास्टिकको झोला प्रयोग गरिरहेको बताउँछन् । उनले भने, ‘मैले कहिले पनि प्लास्टिकको झोला प्रयोग गर्नरोकिनँ।’ सामान किन्न आउनेहरुले पनि प्लास्टिकको झोला नै माग्ने गरेको र आफूहरुलाई पनि प्रयोग गर्न सजिलो भएको उनी बताउँछन् ।

महानगरपालिकाबाट अनुगमन गर्दा पौडेलले लुकाए पनि सधै प्लास्टिकको झोला प्रयोग गरिरहे ।उनी आजभोलि अनुगमन गर्ने टोली नै नदेखेको बताउँछन् । पोखराका सानाठूला सबै पसलमा प्लास्टिक झोला छ्यापछ्याप्ती प्रयोग भइरहेको छ । यस विषयमा महानगरपालिका मौन छ ।

प्लास्टिकको झोला र गिलास हटाउनेकै लागि २०७२-७३ मा नगरपालिकाको तर्फबाट १० लाख ८३ हजार ६ सय ६० रुपैयाँ खर्च भएको लेखा शाखा अधिकृत छविलाल शर्माले बताए । नगरपालिकाभन्दा बाहिर महिला समूह तथा वडा कार्यालयबाट पनि थप रकम खर्च भएको छ ।

प्लास्टिकको झोला र गिलास प्रयोग गर्नेलाई ५० हजार रुपैयाँसम्मको जरिवाना र अन्य कारबाही हुने प्लास्टिक मुक्त क्षेत्र घोषण कार्यक्रममा सुनाइएको थियो ।

पोखरा लेखनाथ महानरपालिकाका मेयर मानबहादुर जिसीले यस विषयमा ठोस निर्णय नभएको उनले बताए । प्लास्टिकको प्रयोग बढेकोबारे कार्यपालिकामा छलफल भइरहेको उनले समाधानलाई जानकारी दिए । ‘अहिले अनुगमन गर्ने निकायको अभाव महसुस गरेका छौं,’ उनले भने, ‘अब नियम कानुन बनाएर प्लास्टिकको झोलाको व्यवस्थापन गर्न लाग्छौं ।’

उनले पहिला प्लास्टिक उद्योग व्यवस्थापन गर्नेतर्फ लाग्नुपर्ने खाँचो औंल्याए । प्लास्टिक उद्योग तथा व्यवसायीले यसै विषयमा नगरपालिकाविरुद्ध हालेको मुद्दामा नगरपालिकाको पक्षमा फैसला भएपछि ‘मुक्त’घोषणागरिएको थियो । जिसीले नगरमा थपिएका क्षेत्रमा आवश्यक सूचना दिएरयोजना अगाडि बढाउने बताएका छन् ।

घोषणा गर्दा १८ वडामात्र थिए अहिले महानगरमा ३३ वटा वडा भएका छन् । प्लास्टिक प्रयोग गर्ने बानी, प्रयोग गर्न सजिलो, प्रयोगको क्षेत्रहरु धेरै जस्ता विषय घोषणा कार्यान्वयनका लागि चुनौतीहरु रहेको जिसीले सुनाए ।

नगरभित्र २० माइक्रोनभन्दा पातलोप्लास्टिकको कानेझोला र गिलास प्रयोग गर्न रोकको घोषणा गरिएको थियो । निरीक्षण महाशाखा प्रमुख वसन्त चालिसेले कानेझोला प्रयोगमा निरीक्षणको काम नै वातावरण शाखामा पर्ने बताए ।

महानगरको वातावरण महाशाखा वरिष्ठ इन्जिनियर सुरेन्द्र पाण्डेले प्लास्टिक मुक्त घोषणाबारे योजना बनाएर अगाडि बढ्ने बताए । ‘अहिले पनि अनुगमन टोली बजारमा छ, टोलटोलमा अनुगमन छ,’ उनले दाबी गरे, ‘अहिले आत्तिन पर्दैन काम भइहाल्छ ।’

(https://ausoma.org)